Wat gebeurt er met je lichaam in drie minuten bij -110°C
Je huid koelt snel af, je vaten vernauwen, noradrenaline stijgt en daarna komt de rust. Een cryotherapie-sessie minuut voor minuut uitgelegd.
In drie minuten bij -110°C koelt je huid ongeveer 12 tot 14 graden af, vernauwen de bloedvaten in je huid, verandert je hartslag en stijgt de noradrenaline in je bloed flink. Je kerntemperatuur beweegt nauwelijks. Dat is wat gemeten is. Wat mensen melden, is een golf van alertheid tijdens de sessie en een diepe rust erna. Hier loop je de sessie minuut voor minuut door, met een duidelijke lijn tussen wat gemeten is en wat gevoeld wordt.
Voordat je naar binnen gaat
Je komt droog aan. Dat is belangrijker dan het klinkt. De receptie geeft je handschoenen, sokken en een haarband, en je gaat naar binnen in ondergoed of een korte broek. Vocht op je huid zou bevriezen, dus je droogt je goed af en doet sieraden af. De cabine bij Freezlab is elektrisch. Hij koelt droge lucht, zonder contact met stikstof, dus je ademt de hele tijd gewoon door. Een host blijft bij je.
Minuut voor minuut
Minuut één: je huid reageert
Het eerste wat je merkt is de lucht. Koud, maar vreemd dun, en er staat geen wind. Je huidtemperatuur begint binnen seconden te dalen. In een studie uit 2013 in PLOS ONE daalde de huidtemperatuur na drie minuten in een cabine van -110°C gemiddeld bijna 14 graden. Die daling zet al het andere in gang.
De bloedvaten in je huid vernauwen. Dat heet vasoconstrictie en het is de goed onderbouwde eerste reactie van je lichaam op kou: warm bloed naar binnen trekken en de kern beschermen. Je ademhaling wordt even korter en sneller. De meeste mensen noemen de eerste dertig seconden het zwaarst. Niet door pijn, maar omdat het gevoel nieuw is.
Minuut twee: je zenuwstelsel wordt wakker
Rond de eerste minuut voelt de kou niet meer als een schok, maar als een toestand. Je sympathische zenuwstelsel draait nu volop. Diezelfde studie uit 2013 mat een stijging van 76 procent in noradrenaline na een sessie in de volledige cabine. Adrenaline veranderde opvallend genoeg niet significant. Als mensen dus zeggen dat ze een adrenalinekick voelen, is wat er echt gemeten is noradrenaline. Het gevoel lijkt erop: scherpe focus, klaarwakker, een lichte tinteling.
En endorfines? Mensen beschrijven een betere stemming die uren aanhoudt, en dat horen we consequent. Maar directe metingen van endorfines na Whole Body Cryotherapy zijn schaars. Het meeste wat erover geschreven wordt, komt uit onderzoek naar koud water of uit theorie. Dat zeggen we liever eerlijk.
Minuut drie: stabiel, en dan klaar
In de derde minuut komen de meeste mensen tot rust. Je beweegt rustig, praat met de host, soms lach je. Je huid is nu op zijn koudst. Je kerntemperatuur is hooguit een derde graad gezakt. De deur gaat open en de lucht in de ruimte voelt bijna warm.
Waarom het anders voelt dan koud water
Water geleidt warmte veel beter dan lucht. Op papier zou een ijsbad je dus meer moeten afkoelen. In de praktijk koelde koude lucht van -110°C het huidoppervlak sneller af dan water van 8°C, in een vergelijking uit 2012 in PLOS ONE, terwijl de spiertemperatuur in beide gevallen ongeveer evenveel daalde. Het verschil zit in de ervaring. Droge lucht trekt de warmte niet zo meedogenloos uit je als water. In de cabine staat geen wind, dus de kou ligt op je huid in plaats van erdoorheen te snijden. Daarom zijn drie minuten bij -110°C makkelijker vol te houden dan drie minuten in een bad van 8°C, ook al klinkt het getal veel extremer.
De twintig minuten erna
Hiervoor komen mensen terug. Zodra je naar buiten stapt, gaan de vaten in je huid weer open en stroomt warm bloed terug. Je huid kleurt roze. De studie uit 2013 volgde de hartslagvariabiliteit twintig minuten na de sessie en vond een grote stijging van de parasympathische activiteit. In gewone taal: de alerte fase gaat over in een rustige. Je hartslag daalt. Veel leden noemen dit het beste kwartier van hun dag.
Je huidtemperatuur blijft minstens twintig minuten lager, dus je voelt je nog even aangenaam koel. Sommige mensen rillen licht. Een korte wandeling of tien minuten onder rood licht helpt. Wat niet is aangetoond, is een blijvende fysiologische verandering na één sessie. De review uit 2014 in het Open Access Journal of Sports Medicine is duidelijk dat de claims op langere termijn op kleine studies rusten. De rust en de helderheid zijn wel echt, en die zijn van jou voor de rest van de middag.
Zo past het in een week bij Freezlab
Whole Body Cryotherapy kost 3 credits of €25 los, en duurt ongeveer tien minuten van deur tot deur. De meeste leden gaan daarna door met Red Light Therapy of twintig minuten in de massagestoel, wat dat rustige kwartier goed benut. Nooit eerder gedaan? De gids voor je eerste bezoek legt de gezondheidscheck en de kleding uit. Alle details staan op de cryotherapie-pagina, en je kunt tijdens openingstijden altijd een sessie boeken.
Freezlab diagnosticeert of behandelt geen medische aandoeningen. Twijfel je of een therapie bij je past, overleg dan met je arts.
Bronnen
- Hausswirth e.a. 2013, Parasympathetic activity and blood catecholamine responses following partial-body and whole-body cryostimulation, PLOS ONE
- Costello e.a. 2012, Muscle, skin and core temperature after -110°C cold air and 8°C water treatment, PLOS ONE
- Bleakley e.a. 2014, Whole-body cryotherapy: empirical evidence and theoretical perspectives, Open Access Journal of Sports Medicine